من یارمەتیم دا لە هەڵبژاردنی پشکەکان بۆ داو. من بە وردی سەیری IPO ی SpaceX دەکەم

In This Article

تکایە لە بۆرسەی نیویۆرک لە ڕۆژی دووشەممە ٢٧ی نیسان بەشداری The Information بکەن بۆ کۆڕبەندی "پارەدارکردنی شۆڕشی AI". لە کارگێڕانی باڵا و وەبەرهێنەران ببیستن کە چۆن بنیاتنانی خێرای AI خەریکە بازاڕەکانی تەکنەلۆژیا و دارایی و سەرمایە لە قاڵب دەداتەوە. لێرەدا زیاتر بزانە. ئاستەنگە داراییەکانی سپەیس ئێکس لە هەفتەی ڕابردوودا ڕوونتر بوون، بەهۆی ڕاپۆرتە نوێیەکانی هاوکارم کۆری واینبێرگ. هەفتەی ڕابردوو هەواڵی زەرەرمەندی نزیکەی 5 ملیار دۆلاری سپەیس ئێکسی ساڵی ڕابردوو شکاند، ڕۆژی دووشەممەش وردەکارییەکانی گەشەی ستارلینک و زیانەکانی لە بواری بۆشایی ئاسمان و AIی کۆمپانیاکەدا کۆکردەوە. ئەوە ڕوون دەکاتەوە کە بۆچی ئەو زۆر پاڵ بە شەربەتی خواستەوە دەنێت بە زیادکردنی ئەو پشکە بە خێرایی بۆ پێوەرە سەرەکییەکانی پشکەکان. ئایا پشکەکە بەم زووانە پەیوەندی بە S&P 500 و پێوەرە گەورەکانی ترەوە دەکات یان نا، گرنگیەکی گرینگە، چونکە بەشداریکردن لە پێوەرەکاندا دەیان ملیار دۆلار خواست لەلایەن وەبەرهێنەرانی پێوەرەکانەوە دروست دەکات کە ناچار دەبن پشکەکانی SpaceX بکڕن، گرنگ نییە چۆن هەست دەکەن سەبارەت بە کارەکەی یان بەهادان پلەیەکی زیادە لە کنجکاوی بۆ ئەوەی بزانم پێوەرەکان چۆن مامەڵە لەگەڵ ئەمەدا دەکەن، چونکە چەند ساڵێک لەمەوبەر یارمەتیم دا لە هەڵبژاردنی ئەو پشکانەی کە تێکڕای پیشەسازی داو جۆنزیان پێکدەهێنا. سەیرترین بەش بوو لە کارەکەمدا کە ڕووماڵکردنی دارایی لە ڕۆژنامەی وۆڵ ستریت جۆرناڵ بەڕێوەدەبرد. لەو کاتەدا، سەرنووسەری جۆرناڵ بەرپرسیار بوو لە هەڵبژاردنی ئەو ٣٠ پشکە لە داو. بە کردەوە یەکێک لە سەرنووسەرانی سەرەکی دارایی ڕۆژنامەکە هەموو کارەکانی ئەنجامدا. ئەوە من بووم. (سەرنوسەری ڕۆژنامەی جۆرناڵ چیتر پشکەکان هەڵناگرێت.) ئامانج ئەوە بوو کە تێکەڵەیەک لە کۆمپانیاکان هەبێت کە ڕەنگدانەوەی ئابووری ئەمریکا بێت، کە لە کەرتی پیشەسازی دوورکەوتبووەوە و بەرەو دارایی و تەکنەلۆژیا و چاودێری تەندروستی ڕۆیشتبوو. تەکنەلۆژیا ئاسان بوو: ئێمە مایکرۆسۆفت و ئینتلمان زیاد کرد لە ساڵی ١٩٩٩. وە کۆمپانیا گەورەکانی دەرمان دیار بوون. هەروەها کۆمپانیا داراییەکانی وەک بانک و بیمەدەرەکانمان زیاد کرد. ئەو پیشەسازیانە بە خێرایی گەشەیان کردبوو، بەهۆی قۆناغی بووژانەوە کە ڕێژەی سوودی تاڕادەیەک نزم بوو و بازاڕی خانووبەرە بەرزبووەوە. ئەمەش بە واتای تەنێک گرێبەستی خانووبەرە بوو، کە یارمەتیدەر بوو بۆ هاندانی لافاوێکی داهێنانە داراییەکان، لەوانەش پابەندبوونی قەرزە بارمتەکراوەکان و گۆڕینەوەی قەرزەکان کە لە دابەزینەکەدا ژەهراوی بوون. لە سەرەتای ساڵی ٢٠٠٨دا، ئێمە بانکی ئەمریکامان زیاد کرد. دوای چەند مانگێک، خوارەوە لە سیستەمی دارایی کەوتە دەرەوە. لە ماوەی ساڵ و نیوێکی دواتردا، ئێمە سیتی گروپ و ئای ئای جی (و جەنەراڵ مۆتۆرز)مان لە پێوەرەکە دەرهێنا دوای ئەوەی واشنتۆن هەموویانی بە کەفالەت دەرهێنا. ئەمە چۆن پەیوەندی بە سپەیس ئێکسەوە هەیە؟ چونکە ئەوە بیرخستنەوەیەکە کە چۆن شتەکان دەتوانن بە هەڵەدا بچن لەسەر ئەو شتانەی کە پێت وایە گرەوێکی دیاریکراون. لە ساڵانی ڕاستەوخۆ پێش ساڵی ٢٠٠٨دا، کەم کەس باوەڕیان وابوو کە بووژانەوەی خانووبەرە کۆتایی دێت. بەڵام ڕوویدا و بووە هۆی دابەزینی نرخی خانووبەرە لە سەرانسەری وڵاتدا کە پێشتر ڕووی نەدابوو. ئەو وەبەرهێنەرانەی کە پێیانوابوو گرێبەستی خانووبەرە سەلامەتە و وەبەرهێنانێکی قازانج بەخشە، زیانێکی زۆریان بەخۆوە بینی. لەنێو ئەو وەبەرهێنەرانەدا ئەو بانک و بیمەییانە بوون کە ئێمە خستبوومانە ناو داو.Fast-forward to the present. لە کاتێکدا تەکنەلۆژیا ئەمساڵ کێشەی زۆری هەبووە، کەم کەس دەتوانێت بیهێنێتە بەرچاوی فرۆشتنی ساڵانێک کە تریلیۆن وەبەرهێنانەکان بسڕێتەوە. بەڵام بەهادانەکان تاڕادەیەک بەرزن، ئاستی قەرزەکان بەرزبووەتەوە و کەرتەکە خۆی بە بازاڕی گەشەسەندوو و هێشتا نەسەلمێنراو بۆ AI داوە. هەروەها ماسک سپەیس ئێکسی بە بوومەلەرزەی AI بەستووە بە بەڵێنەکەی کە ناوەندەکانی داتا بخاتە بۆشایی ئاسمان، وەک هاوکارەکەم تیۆ وایت ڕاپۆرتی کردووە. پێدەچێت ئەوە پاساوێکی ماسک بێت بۆ بەهادان بە کۆمپانیای موشەکی سەرکەوتووی سپەیس ئێکس بەڵام گەشەسەندنی خاو، کۆمپانیای AI کە دواکەوتووە و پارە دەسوتێنێت و خزمەتگوزاری ئینتەرنێتی مانگی دەستکردی کە بە شێوەیەکی تۆکمە کاردەکات. ئەگەر پێشکەشکردنی سەرەتایی گشتی کۆمپانیای SpaceX و دواتر Anthropic و OpenAI لە خوار چاوەڕوانییە بەرزەکانی وەبەرهێنەرانەوە بێت، ئەوا زیانەکان دەتوانن بەربڵاو بن. کەرتی تەکنەلۆژیا نزیکەی یەک لەسەر سێی بەهای بازاڕی بۆرسەی ئەمریکا پێکدەهێنێت، هەروەها بەشێکی زۆری دەستکەوتەکانی لە سێ ساڵی ڕابردوودا. سپەیس ئێکس بەم زووانە پەیوەندی بە داوەوە ناکات. ئەوە زۆر گرنگ نییە چونکە پارەیەکی زۆر کەم شوێنپێی ئەو پێوەرە دەگرێت. ئەو پێوەرەی کە گرنگە بریتییە لە S&P 500- نزیکەی 20 تریلیۆن دۆلار لە هەردوو سندوقی پێوەرەکان و وەبەرهێنانەکاندا لە بەرامبەریدا پێوانە دەکرێن. کۆمپانیای S&P مەرجی زۆر توندی هەیە سەبارەت بە ڕێگەدان بە کۆمپانیاکان. ئەگەر SpaceX بەڕاستی بچێتە ناو ئیندێکسەکەوە لەبەهاکەی 1.25 تریلیۆن دۆلارە، ئەم پشکە بە نرخەکانی ئێستا لە 10 باشترینەکانی بازاڕدا دەنیشێتەوە، ڕاست لە دوای تێسلا و نزیکەی 2%ی پێوەرەکە پێکدەهێنێت. ئەمەش دەبێتە هۆی هاندانی نزیکەی ٤٠٠ ملیار دۆلار بۆ کڕین. وەبەرهێنەران بە زانینی ئەوەی کە ئەو کڕیارە زۆرەملێیانە لە باڵەکاندا چاوەڕێی دەکەن، دەتوانن بە متمانەوە وەبەرهێنان بکەن کە پشکەکانیان بەرز دەبێتەوە. لێرەدا کێشەکان دەتوانن سەرهەڵبدەن. ڕاپۆرتەکانی هاوکارم کۆری دەریدەخەن کە کۆمپانیای سپەیس ئێکس ساڵی ڕابردوو 5 ملیار دۆلاری لەدەستداوە و 11.4 ملیار دۆلار لە داهاتی 18.7 ملیار دۆلاری لە کۆمپانیای ئینتەرنێتی مانگی دەستکردەکەیەوە بووە، ستارلینک. بازرگانی بۆشایی ئاسمان و ئای ئای ١٧ ملیار دۆلاری کاشیان سووتاند، لەکاتێکدا ستارلینک نزیکەی ٣ ملیار دۆلاری بەدەستهێنا. بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا بەهای سپەیس ئێکس بە ٢٦٦ هێندەی داهاتی ساڵی ڕابردوو پێش سوود، باج، دابەزینی بەها و خەرجکردنی خەرجییەکانە. هەموو کۆمپانیایەک لە سەرووی ئەوەوە لە قەبارەدا بەهای بەشێکی کەمی ئەو بڕە پارەیە جگە لە تێسلا کە 119 هێندە دێتە ناوەوە. ئەگەر خەونەکانی ماسک بۆ ڕۆبۆتەکسی و ڕۆبۆت و ناوەندەکانی داتا لە بۆشایی ئاسماندا نەهاتنە دی، ملیۆنان وەبەرهێنەر دەتوانن گیر بخۆن لە هەڵگرتنی دوو پشکی گرانبەهادا بەبێ ئەوەی زۆر شت پاساو بۆ نرخەکانیان بهێننەوە. قەیرانێکی دارایی تر نابێت، بەڵام دەبێتە هۆی زیانێکی ڕاستەقینە لە بازاڕەکاندا. نوێ لە پەیامنێرەکانمانەوەExclusiveOpenAI پلانی نرخە نوێیەکان بۆ ڕێکلامەکانی ChatGPT دادەنێت، بەدواداچوون بۆ نوێکردنەوەکانی تر دەکاتلەلایەن Ann GehanExclusivePolymarket کۆرسی لەسەر دەستپێشخەرەکان پێچەوانە دەکاتەوە کە Piggyback لەسەر بازرگانی ناوخۆیی لەلایەن Michael RoddanAI InfrastructureMicrosoft Slowed AI Spending. ئێستا یاری Catchup دەکاتلەلایەن ئان دەیڤس ڤۆگان

You May Also Like

13 Trending Songs on TikTok in March 2026 (+ How to Use Them)

Our Best AI PM Workflows for Prototyping, Strategy, and Personal OS (2026)

China’s Cybersecurity Agency Issues Security Warning About OpenClaw